16e week van de zwangerschap: de baby reageert nu op aanrakingen

Grootte en gewicht van de baby in de 16e week van de zwangerschap

In de 16e week van de zwangerschap meet uw baby 10,8 tot 11,6 cm en weegt hij 80 – 110 g. De verschillen in grootte en gewicht tijdens elke week van de zwangerschap zijn te wijten aan de genetische aanleg. Al bij de bevruchting kreeg het kind deze aspecten van moeder en vader.

In de 16e week van de zwangerschap is de baby ongeveer zo groot als een granaatappel. U zou uw kind nu in uw handpalm kunnen houden. Hij zal echter razendsnel groeien en zich ontwikkelen tot hij uiteindelijk het levenslicht ziet.

De baby is goed beschermd door het vruchtwater. Hij is erg actief en maakt buitelingen. Zijn beentjes zijn nu langer dan zijn armen. Uw baby heeft nog voldoende plaats en kan zich ongestoord uitleven in de vruchtzak. Hoewel u dat nog niet duidelijk voelt, is uw kind bijna continu in beweging. Het vruchtwater fungeert als schokdemper voor deze bewegingen. De komende weken zult u die bewegingen en stampen steeds duidelijker voelen.

Ontwikkeling van de baby

De gewrichten en spieren van het kind zijn nu anatomisch op de juiste plaats. Het zenuwstelsel is aangemaakt en neemt prikkels uit de omgeving waar. De baby voelt bijvoorbeeld dat u uw hand op uw buik legt. Hij zal zich naar uw hand bewegen – een warmtebron waarop hij reageert.

Het kleintje zuigt nu vaak op zijn duim. Zo blijft hij zijn zuigreflex trainen. Die heeft hij na de geboorte nodig om voedsel op te nemen – om te overleven.

Een andere oefening voor de periode buiten de baarmoeder is de hik. Om zijn ademhaling te coördineren, probeert de baby al tijdens de zwangerschap te ademen. Hij slikt vruchtwater in, dat door zijn middenrif weer uit het lichaampje geduwd wordt. Dat is een belangrijke reflex die de baby later helpt om zijn longen te beschermen tegen vreemde voorwerpen, zoals water, melk of stof.

Dat fascinerende fenomeen is zelfs zichtbaar op een echo. Een duimpje in de mond van uw baby en een klein lichaampje met de hik is voor aanstaande ouders altijd erg indrukwekkend. Later kunt u de hik van uw kind ook voelen en zien: uw hele buik trekt geregeld samen.

Echografie

Bij een eerste zwangerschap heeft u doorgaans 10x een prenatale consultatie. De ziekteverzekering betaalt drie echografische onderzoeken terug. Als uw arts bijkomende echografieën zinvol vindt, zal hij daar met u over spreken. Op eigen kosten kunt u eventueel zelf een 'pretecho' laten uitvoeren. Meestal is dat echter niet nodig en volstaan drie echografieën.

Voor nauwkeurige diagnoses wordt soms een 3D-echo gebruikt. Die levert veel exactere en duidelijke resultaten op, waardoor onregelmatige ontwikkelingen en eventuele misvormingen bij het kind tijdig kunnen worden vastgesteld of uitgesloten.

Vaak is dat louter een preventieve maatregel van de artsen en geen reden om u ernstig zorgen te maken. Principieel geldt dat uw ongeboren kind zo weinig mogelijk en slechts zoveel als nodig aan de echo-straling blootgesteld moet worden.

Zo gaat het met de aanstaande mama in de 16e week van de zwangerschap

De weegschaal is overtuigd: ook deze maand bent u weer bijgekomen. Dat is geen verrassing en zelfs noodzakelijk.

Toch kunt u in deze maanden van de zwangerschap nog goed bewegen. Na overleg met de gynaecoloog kunt u nu nog eens genieten van een reisje.

In de 16e week van de zwangerschap is – afhankelijk van uw persoonlijke welzijn en uw conditie – nog alles toegelaten. U kunt nog gerust genieten van een vlucht naar het buitenland, bergwandelingen, sport en zwemmen.

In deze maanden van de zwangerschap zijn ook vliegreizen nog toegelaten. Extreme sporten laat u in uw toestand best achterwege, zeker als u dat voor uw zwangerschap ook niet regelmatig deed. Zorg ervoor dat de veiligheidsgordel in de auto tussen uw borsten en onder uw buik ligt, tegen uw schaambeen. Op die manier beschermt u het gevoelige weefsel en uw baby het best. Er bestaan speciale hulpmiddelen om de veiligheidsgordel op deze plaats te houden. Ook compressiekousen worden aanbevolen.

Vaak voorkomende aanwijzingen en symptomen

VEen zacht trekkend gevoel in uw onderbuik herinnert u soms nog aan de groei van uw baarmoeder. Als u vooroverbuigt, kunt u in de 16e week van de zwangerschap de bovenkant van uw baarmoeder, de fundus, duidelijk voelen: deze bevindt zich nu twee vingers breed boven uw schaambeen..

Pijn in de onderrug

U krijgt nu misschien geleidelijk last van pijn in de onderrug. Dat is te wijten aan de banden rond de baarmoeder. Omdat dat lichaamsdeel enorm uitzet voor uw baby, staan deze banden erg onder druk. Na een tijdje blijft deze rugpijn achterwege, omdat de banden voldoende uitgerekt zijn en zich aan de omstandigheden aangepast hebben.

Jeuk aan buik, borsten en dijbenen

Plaatsen op uw lichaam die erg op de proef worden gesteld, zoals uw buik, borsten en dijbenen, kunnen erg gaan jeuken. Dat komt omdat uw huid hier enorm uitrekt. U kunt die jeuk verzachten met een aangename olie of bodylotion.

Groeiend babybuikje

U merkt nu duidelijk dat uw buik uitgroeit tot een babybuikje. Uw broeken en rokken zitten steeds krapper. Er bestaan speciale tussenstukken waarmee u de band van uw broek kunt uitbreiden, maar ook dat zult u niet lang volhouden. Het is tijd om uw kleerkast te vullen met zwangerschapskleding ... U heeft niet alleen broeken en rokken nodig, maar ook losser zittende bovenstukken met meer plaats voor uw groeiende borsten.

Veranderingen aan uw huid en haar

Misschien krijgt u in uw gezicht op bepaalde plaatsen een donkerdere huid. Dat is te wijten aan hormonen en verdwijnt na de zwangerschap opnieuw. Ook uw haar kan nu veranderen en donkerder worden.

Tip van een vroedvrouw

"Zorg zeker voor voldoende bescherming in de zon, aangezien de donkere plaatsen anders nog donkerder kunnen worden." (Dorothee Kutz, vroedvrouw)

en overzicht van de beste tips

  • Zorg voor comfortabele zwangerschapskledij
  • Plaats de veiligheidsgordel bij het autorijden tussen uw borsten en onder uw buik
  • Eet regelmatig vis; dat helpt om voldoende jodium in te nemen
  • Maak een ontspannende reisje
  • Verwen plaatsen op uw lichaam die erg op de proef worden gesteld met huidolie

Mogelijke vragen aan gynaecoloog of vroedvrouw

Reizen en gedrag in het buitenland

Als u de komende maanden op reis wil, vraagt u informatie aan uw arts aangaande de bestemming en tips voor uw gedrag met het oog op uw zwangerschap. Wil u met het vliegtuig? De meeste luchtvaartmaatschappijen vragen een bewijs dat u mag vliegen. Ook dat kunt u aan uw gynaecoloog vragen.

Kattenliefhebbers en infecties

Als u een kat heeft, vraag dan uitleg over uw gedrag en omgang met het dier (als u dat nog niet deed). Katten kunnen drager zijn van toxoplasmose, wat voor zwangere vrouwen en het ongeboren kind gevaarlijk kan zijn.

Terug naar het overzicht

Info over de auteur

Juliane Jacke-Gerlitz is gediplomeerd verpleegkundige. Al meer dan 10 jaar geeft ze advies aan moeders, o.a. over borstvoeding. Momenteel werkt ze als medisch auteur en psychologisch adviseur. Juliane Jacke-Gerlitz is al 22 jaar getrouwd, moeder van acht kinderen en woont met haar gezin in het Duitse Halle.